बांबूच्या लगद्याच्या कागदासाठी कोणत्या चाचणी वस्तू आहेत?

बांबूच्या लगद्याचा वापर कागदनिर्मिती, कापड आणि इतर क्षेत्रात मोठ्या प्रमाणावर केला जातो कारण त्याच्या नैसर्गिक जीवाणूनाशक, नूतनीकरणीय आणि पर्यावरणपूरक गुणधर्मांमुळे. उत्पादनाची गुणवत्ता आणि सुरक्षितता सुनिश्चित करण्यासाठी बांबूच्या लगद्याच्या भौतिक, रासायनिक, यांत्रिक आणि पर्यावरणीय कामगिरीची चाचणी करणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. बाजारपेठेतील स्पर्धात्मकता सुधारण्यासाठी विविध चाचणी पद्धती खूप महत्त्वाच्या आहेत.
बांबूचा लगदा हा रासायनिक, यांत्रिक किंवा अर्ध-रासायनिक पद्धतीने बांबूपासून बनवलेला फायबर कच्चा माल आहे. त्याच्या नैसर्गिक बॅक्टेरियाच्या वाढीस प्रतिबंध करणारा पदार्थ, नूतनीकरणीय आणि पर्यावरणास अनुकूल गुणधर्मांमुळे, अलिकडच्या वर्षांत बांबूचा लगदा कागदनिर्मिती, कापड आणि इतर क्षेत्रात मोठ्या प्रमाणावर वापरला जात आहे. बांबूच्या लगद्याच्या उत्पादनांची गुणवत्ता स्थिरता सुनिश्चित करण्यासाठी आणि संबंधित अनुप्रयोग आवश्यकता पूर्ण करण्यासाठी, बांबूच्या लगद्याची चाचणी ही एक अपरिहार्य दुवा आहे. हा लेख बांबूच्या लगद्याच्या चाचणी वस्तू, पद्धती आणि महत्त्व यावर लक्ष केंद्रित करेल.

१. बांबूच्या लगद्याची मूलभूत वैशिष्ट्ये
बांबूचा लगदा हा जैव-आधारित फायबर मटेरियल आहे ज्यामध्ये खालील वैशिष्ट्ये आहेत:

उच्च नैसर्गिक सेल्युलोज सामग्री: बांबूच्या लगद्यामध्ये उच्च सेल्युलोज सामग्री असते, जी चांगली ताकद आणि कणखरता प्रदान करू शकते.
मध्यम तंतूंची लांबी: बांबूच्या तंतूची लांबी लाकूड तंतू आणि गवताच्या तंतूंमध्ये असते, ज्यामुळे बांबूच्या लगद्याला अद्वितीय भौतिक गुणधर्म मिळतात आणि ते विविध कागद बनवण्याच्या उद्देशांसाठी योग्य असते.

मजबूत पर्यावरणीय संरक्षण: जलद वाढणारी वनस्पती म्हणून, बांबूच्या लगद्यामध्ये नूतनीकरणीय कच्च्या मालाची आणि कमी कार्बन उत्सर्जनाची वैशिष्ट्ये आहेत, ज्यामुळे ते पर्यावरणपूरक लगदा सामग्री बनते.

बॅक्टेरियाविरोधी गुणधर्म: नैसर्गिक बांबूच्या तंतूमध्ये काही बॅक्टेरियाविरोधी गुणधर्म असतात आणि अन्न पॅकेजिंग, वैयक्तिक काळजी उत्पादने आणि इतर क्षेत्रात त्यांचा विशेष उपयोग होतो.

बांबूच्या लगद्याच्या चाचणीच्या बाबींमध्ये भौतिक, रासायनिक आणि यांत्रिक गुणधर्मांचे मूल्यांकन समाविष्ट आहे, ज्यामध्ये फायबर रचना विश्लेषण, ताकद, अशुद्धता सामग्री, शुभ्रता, पर्यावरण संरक्षण कार्यक्षमता इत्यादींचा समावेश आहे.

२. बांबूच्या लगद्याच्या चाचणीच्या वस्तू आणि महत्त्व

२.१ भौतिक गुणधर्म चाचणी
बांबूच्या लगद्याच्या गुणवत्तेचा आधार म्हणजे भौतिक गुणधर्म, कव्हरिंग फायबरची लांबी, फायबरचे आकारविज्ञान, राखेचे प्रमाण, अशुद्धतेचे प्रमाण आणि इतर पैलू.

तंतूंची लांबी: बांबूच्या लगद्याच्या तंतूंची लांबी कागदाच्या ताकद आणि पोतावर महत्त्वाचा प्रभाव पाडते. खूप लांब किंवा खूप लहान असलेले तंतू कागदाच्या उत्पादनांच्या एकरूपतेवर आणि यांत्रिक गुणधर्मांवर परिणाम करतात. तंतूंची लांबी आणि वितरण फायबर विश्लेषकाद्वारे मोजता येते.

राखेचे प्रमाण: राखेचे प्रमाण म्हणजे बांबूच्या लगद्यामध्ये ज्वलनशील नसलेल्या घटकांचे प्रमाण, जे प्रामुख्याने बांबूमधील अजैविक पदार्थ आणि प्रक्रियेदरम्यान जोडलेल्या फिलर किंवा रसायनांपासून येते. उच्च राखेचे प्रमाण लगद्याची ताकद आणि प्रक्रियाक्षमता कमी करेल, म्हणून बांबूच्या लगद्याच्या गुणवत्ता नियंत्रणात राखेचा शोध घेणे हे एक महत्त्वाचे सूचक आहे.

अशुद्धतेचे प्रमाण: बांबूच्या लगद्यामधील अशुद्धता (जसे की वाळू, लाकूड तुकडे, फायबर बंडल इ.) अंतिम कागद उत्पादनांच्या स्वरूपावर आणि यांत्रिक गुणधर्मांवर परिणाम करेल. उच्च अशुद्धतेचे प्रमाण कागदाच्या पृष्ठभागावर खडबडीत करेल, ज्यामुळे तयार कागदाची गुळगुळीतता आणि कार्यक्षमता कमी होईल.

शुभ्रता: शुभ्रता हा लगद्याच्या रंगाचा एक महत्त्वाचा सूचक आहे, विशेषतः लेखन कागद आणि छपाई कागदाच्या उत्पादनात वापरल्या जाणाऱ्या बांबूच्या लगद्यासाठी. शुभ्रता जितकी जास्त असेल तितका कागदाचा दृश्य परिणाम चांगला होईल. शुभ्रता सामान्यतः शुभ्रता मीटरने मोजली जाते.

२.२ रासायनिक रचना शोधणे
बांबूच्या लगद्याच्या रासायनिक रचना शोधण्यात प्रामुख्याने सेल्युलोज, हेमिसेल्युलोज, लिग्निन आणि सॉल्व्हेंट अवशेषांचे विश्लेषण समाविष्ट असते. हे रासायनिक घटक बांबूच्या लगद्याच्या भौतिक गुणधर्मांवर आणि प्रक्रिया गुणधर्मांवर थेट परिणाम करतात.

सेल्युलोजचे प्रमाण: सेल्युलोज हा बांबूच्या लगद्याचा मुख्य घटक आहे, जो बांबूच्या लगद्याची ताकद आणि कागदी उत्पादनांची टिकाऊपणा ठरवतो. बांबूच्या लगद्यामधील सेल्युलोजचे प्रमाण रासायनिक विश्लेषण पद्धतींद्वारे शोधले जाऊ शकते जेणेकरून ते वेगवेगळ्या वापराच्या गरजा पूर्ण करते.

लिग्निनचे प्रमाण: लिग्निन हा वनस्पतींच्या पेशी भिंतींचा एक महत्त्वाचा घटक आहे, परंतु कागद बनवण्याच्या प्रक्रियेत, लगद्याचा पांढरापणा आणि मऊपणा सुधारण्यासाठी लिग्निनचा काही भाग काढून टाकणे सहसा इष्ट असते. जास्त लिग्निनचे प्रमाण जास्त असल्यास लगद्याचा रंग गडद होईल, ज्यामुळे तयार कागदाच्या गुणवत्तेवर परिणाम होईल. रासायनिक टायट्रेशन किंवा वर्णक्रमीय विश्लेषणाद्वारे लिग्निन शोधता येते.

हेमिसेल्युलोजचे प्रमाण: बांबूच्या लगद्यामध्ये एक गौण घटक म्हणून, हेमिसेल्युलोज तंतूंमधील आसंजन आणि लगद्याच्या मऊपणाचे नियमन करण्यात भूमिका बजावते. मध्यम प्रमाणात हेमिसेल्युलोजचे प्रमाण लगद्याची प्रक्रियाक्षमता वाढवू शकते.

रासायनिक अवशेष: बांबूच्या लगद्याच्या उत्पादन प्रक्रियेत, काही रसायने (जसे की अल्कली, ब्लीच इ.) वापरली जाऊ शकतात. म्हणून, बांबूच्या लगद्यामध्ये रासायनिक अवशेष आहेत की नाही हे शोधणे हे उत्पादन सुरक्षितता आणि पर्यावरण संरक्षण सुनिश्चित करण्यासाठी एक महत्त्वाचे पाऊल आहे.

२.३ यांत्रिक शक्ती चाचणी
बांबूच्या लगद्याच्या यांत्रिक शक्ती चाचणीमध्ये प्रामुख्याने तन्य शक्ती, फाडण्याची शक्ती, घडी सहनशक्ती इत्यादींचा समावेश होतो. हे निर्देशक बांबूच्या लगद्यापासून तयार होणाऱ्या कागदाच्या किंवा कापडाच्या गुणवत्तेवर थेट परिणाम करतात.

तन्यता शक्ती: तन्यता शक्ती ही बांबूच्या लगद्याच्या तंतूंच्या चिकटपणा आणि कडकपणाचे प्रकटीकरण आहे. बांबूच्या लगद्याच्या तन्यता शक्तीची चाचणी केल्याने कागद तयार करण्याच्या प्रक्रियेदरम्यान त्याची स्थिरता आणि तयार कागदाच्या सेवा आयुष्याचे मूल्यांकन करता येते.

अश्रूंची ताकद: बांबूच्या लगद्याचा कागद ताणताना आणि फाडताना किती ताकद सहन करू शकतो याचे मूल्यांकन करण्यासाठी अश्रूंची ताकद चाचणी वापरली जाते. उच्च अश्रूंची ताकद असलेला बांबूचा लगदा पॅकेजिंग पेपर आणि औद्योगिक कागदासारख्या उच्च ताकदीच्या आवश्यकता असलेल्या अनुप्रयोगांसाठी योग्य आहे.

फोल्डिंग रेझिस्टन्स: फोल्डिंग रेझिस्टन्स म्हणजे बांबूच्या लगद्याच्या तंतूंची वारंवार फोल्डिंग दरम्यान अखंडता राखण्याची क्षमता, जी विशेषतः उच्च दर्जाची पुस्तके किंवा पॅकेजिंग साहित्य तयार करणाऱ्या बांबूच्या लगद्याच्या उत्पादनांसाठी महत्त्वाची आहे.